Wat je eerst nodig hebt
- Een dynamisch contract: de prijs per kwartier (of uur) is de day-aheadprijs maal een factor plus de opslag van de leverancier, daarna belastingen. De formule verschilt per contract; neem haar over uit het contract.
- Day-aheadprijzen in kwartierperiodes: de Europese day-aheadmarkt is voor levering vanaf 1 oktober 2025 overgegaan op een markttijdseenheid van 15 minuten (OKTE).
- Beschikbaarheid: in Nederland had minder dan 10% van de niet-huishoudelijke klanten een dynamisch contract (SolarPower Europe 2026); in Duitsland moeten leveranciers sinds 1 januari 2025 dynamische tarieven aanbieden aan klanten met een slimme meter (§41a EnWG); in Roemenië moeten leveranciers met meer dan 200.000 klanten ze op verzoek aanbieden aan klanten met een slimme meter (economica.net).
- Op een vast enkeltariefcontract is er geen prijsverschil om te benutten.
De drempelregel
Per ontladen kWh verdient een cyclus de ontlaadprijs min de laadprijs gedeeld door het round-trip-rendement, min de slijtagekosten. Hij loont alleen als: ontlaadprijs > laadprijs ÷ rendement + slijtagekosten.
Rekenvoorbeeld — illustratief: 200 kWh ontladen, een laadprijs van € 60 per MWh, een ontlaadprijs van € 140 per MWh, 88% round trip (allemaal aannames).
- Energie om te laden: 200 ÷ 0,88 ≈ 227,27 kWh, die 227,27 × € 0,060 ≈ € 13,64 kost.
- Waarde van de ontlading, op de locatie gebruikt in plaats van afname: 200 × € 0,140 = € 28,00.
- Verdiende spread: 28,00 − 13,64 = € 14,36.
- Netkosten over de verliezen: over de 227,27 − 200 = 27,27 kWh die verloren gaan, worden het transporttarief per kWh en de energiebelasting betaald. Op het middenspanningstarief van Liander en in de belastingschijf van 50.001 kWh tot 10 miljoen (aanname): 27,27 × (€ 0,0226 + € 0,03735) ≈ € 1,63 (Liander 2026; Belastingdienst).
- Netto vóór slijtage: 14,36 − 1,63 = € 12,73 voor de cyclus.
De ontlading bespaart alleen de afnameprijs als de locatie op dat moment minstens zoveel afneemt. Ontladen naar teruglevering levert de terugleverprijs op, die op een dynamisch contract dezelfde markt volgt, maar meestal zonder de belastingen en netkosten.
Slijtage: de kosten van een cyclus
Een ruwe schatting van de slijtagekosten zijn de vervangingskosten verdeeld over de gegarandeerde cycli van de batterij. Illustratief: vervangen tegen 60% van geïnstalleerde kosten van € 450 per kWh is € 270 per kWh capaciteit; over 6.000 gegarandeerde volledige cycli is dat 270 ÷ 6.000 = € 0,045 per ontladen kWh, € 45 per MWh (aannames).
- Met die slijtagekosten heeft de cyclus uit het voorbeeld een ontlaadprijs nodig boven 60 ÷ 0,88 + 45 ≈ € 113,2 per MWh — een spread van ten minste ongeveer € 53 per MWh boven de laadprijs van € 60.
- Gebruik de slijtagekosten in de inzetregel, om cycli met weinig waarde tegen te houden. Tel ze in een NCW die de vervanging al bevat niet nog een keer.
- Een gemeentelijk energiebedrijf dat op het SAM-forum een batterij analyseerde, concludeerde dat arbitrage alleen, met veel cycli, economisch moeilijk te rechtvaardigen is (SAM-forum).
Wat de markt bood
- Gemiddelde dagelijkse day-aheadspread over 2 uur, 1 juli 2025 tot 1 juli 2026: € 118,12 per MWh in Nederland, € 121,16 in Duitsland en € 153,43 in Roemenië (Synertics, bijgewerkt 29 jul 2026).
- Gemiddelde dagelijkse prijsschommeling in 2025: € 124 per MWh in Nederland, € 125 in Duitsland en € 165 in Roemenië (Electricity Maps: NL, DE, RO). Een dagelijkse schommeling is een bovengrens; een of twee cycli per dag halen daar maar een deel van binnen.
- Bovengrens met perfecte voorkennis: de Nederlandse spread over 2 uur was in 2025 € 83.000 per MW per jaar waard (Modo Energy); voor een batterij van 2 uur is dat 83.000 ÷ 2.000 kWh = € 41,5 per kWh per jaar, vóór netkosten.
- Een model van een batterij bij een Britse supermarkt vond £ 9.900 per jaar voor 500 kWh bij blootstelling aan de day-aheadmarkt met perfecte voorkennis (Gridcog, 26 feb 2025): 9.900 ÷ 500 = £ 19,8 per kWh per jaar.
Wat een studie moet aannemen
De scenarionotities van Zorowatt gaan uit van 300 cycli per jaar en de helft van de gemiddelde spread over 2 uur, na verliezen en prognosefouten. Per kWh capaciteit per jaar:
- Nederland: 0,11812 × 0,5 × 300 ≈ € 17,72.
- Duitsland: 0,12116 × 0,5 × 300 ≈ € 18,17.
- Roemenië: 0,15343 × 0,5 × 300 ≈ € 23,01.
- Ter vergelijking: het Nederlandse getal is 17,72 ÷ 41,5 ≈ 43% van de bovengrens met perfecte voorkennis.
Dit zijn aannames om te vermelden en te variëren, geen prognoses. Spreads veranderen van jaar tot jaar, en ze kunnen kleiner worden naarmate er meer netschaalbatterijen worden aangesloten — in Roemenië werd voor 2026 ongeveer 2 GW verwacht (Curs de Guvernare).
Arbitrage naast andere taken
- Energie die voor de middagpiek wordt achtergehouden, kan niet ook tegen de avondprijs worden verkocht. Een regelgebaseerde regelaar handelt alleen boven een reserve voor het volgende risicovolle venster.
- Laden mag geen nieuwe piek veroorzaken: goedkope uren met een hoge belasting op de locatie kunnen niet beschikbaar zijn.
- Illustratief, uit de scenarionotities van Zorowatt: voor een Nederlandse kantoorbatterij van € 450 per kWh zou zelfs de € 41,5 per kWh per jaar met perfecte voorkennis 250 × 41,5 = € 10.375 per jaar opleveren — dynamische tarieven alleen dragen daar vandaag de case niet.
De Workspace draait arbitrage op de eigen prijsformule van het contract, na de piekbewaking, en rekent het resultaat opnieuw af. De inzetmodi worden vergeleken in Regelgebaseerde of optimale batterij-inzet.
Veelgestelde vragen
- Kan een batterij arbitrage doen op een contract met een vaste prijs?
- Nee. Met één prijs voor elk uur is er geen spread om te benutten. Een contract met tijdsafhankelijke tarieven en vaste dag- en nachttarieven geeft een kleine, voorspelbare spread; een dynamisch contract geeft die van de markt.
- Hoeveel cycli per dag zijn zinvol?
- Zoveel als er lonen na verliezen, netkosten over de verliezen en slijtage. De standaardaanname van Zorowatt is 300 cycli per jaar; garanties stellen hun eigen grenzen — één gaat uit van twee cycli per dag — dus controleer de voorwaarden van de batterij.
- En negatieve prijzen?
- Laden tegen een negatieve prijs levert geld op, maar over de verliezen worden nog steeds netkosten en belasting betaald. Een simulatie moet voorkomen dat de batterij tegelijk laadt en ontlaadt alleen om energie te verstoken.
- Is de opbrengst uit arbitrage gegarandeerd?
- Nee. Ze hangt af van toekomstige prijzen, die niemand kent. Toon haar als aparte regel met de aanname erbij, en toon de case zonder.
Gerelateerde gidsen
- Regelgebaseerde of optimale batterij-inzet
- De vier manieren waarop een bedrijfsbatterij verdient
- Degradatie, cycli en vervanging: de garantie lezen
Bronnen
- OKTE, markttijdseenheid van 15 minuten in SDAC, 1 okt 2025
- SolarPower Europe, European Battery Market Outlook 2026–2030
- §41a EnWG en economica.net over Roemeense contracten met dynamische prijzen
- Liander, tarieven 2026 en Belastingdienst, energiebelasting
- SAM-forum, batterijanalyse van een gemeentelijk energiebedrijf
- Synertics, potentieel voor batterijopslag in Europa, bijgewerkt 29 jul 2026
- Electricity Maps, Grid in Review 2025: Nederland, Duitsland, Roemenië
- Modo Energy, spreads voor BESS in Nederland, 10 aug 2026
- Gridcog, de economie van opslag achter de meter, deel 2, 26 feb 2025
- Curs de Guvernare, ANRE-data over opslagprojecten, 20 jul 2026
Laatst gecontroleerd: 2026-10-30. Elk getal in deze gids komt uit de bron die ernaast is gelinkt, met de ophaaldatum die het onderzoek van Zorowatt heeft vastgelegd (28–30 oktober 2026), of uit een berekening die stap voor stap is uitgewerkt. De getallen voor de cyclus, de slijtagekosten en het kantoor zijn illustratief; de 50% benutting en de 300 cycli zijn aannames van Zorowatt.
Loop je ergens anders op vast? Vraag het de community.
Stel een vraagNieuwe gidsen in je inbox
Ongeveer één e-mail per maand: nieuwe gidsen en video's, oplossingen voor de problemen waar mensen naar vragen, en nieuws over Zorowatt.
